سامانهٔ مؤدیان برای خیلی از دفترهای نمایندگی بیمه هنوز موضوعی است که «حسابدار پیگیرش است». ولی هر صورتحسابی که حسابدار ثبت میکند، از اطلاعاتی ساخته میشود که در خود دفتر ثبت شده است: کدام بیمهنامه، در چه تاریخی، با چه مبلغی، برای کدام شرکت بیمه. اگر این اطلاعات پراکنده باشد، کار حسابدار هم پراکنده میشود.
این مقاله دو بخش دارد. بخش اول به زبان ساده میگوید صورتحساب الکترونیکی و سامانهٔ مؤدیان چه ربطی به دفتر نمایندگی دارند. بخش دوم دربارهٔ کار خود دفتر است: چه سوابقی را از امروز منظم نگه دارید تا هر وقت حسابدار یا مشاور مالیاتی پرسید، جواب آماده باشد.
یک تذکر پیش از شروع: این مقاله مشاورهٔ مالیاتی نیست. اینکه دفتر شما چه صورتحسابی و برای چه مبلغی صادر کند، باید از مشاور مالیاتی و آخرین ضوابط سازمان امور مالیاتی پرسیده شود.
سامانهٔ مؤدیان و صورتحساب الکترونیکی به زبان ساده
سامانهٔ مؤدیان بر پایهٔ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانهٔ مؤدیان راه افتاده است. منطقش این است که فروش کالا و خدمت به جای فاکتور کاغذی، با صورتحساب الکترونیکی ثبت شود. صورتحسابها در سامانهٔ مؤدیان ثبت و پیگیری میشوند و فروشنده و خریدار هر دو آن را در سامانه میبینند.
برای دفتر نمایندگی، این یعنی هر صورتحسابی که به نام دفتر ثبت میشود، باید با سوابق خود دفتر بخواند. اگر رقمی در سامانهٔ مؤدیان ثبت شده که دفتر نمیتواند منشأ آن را در پروندههایش نشان دهد، پیدا کردن دلیلش وقت زیادی میگیرد. برعکس، دفتری که صدورها و دریافتهایش را منظم ثبت کرده، هر پرسشی را با یک جستوجوی ساده جواب میدهد.
ضوابط این سامانه را سازمان امور مالیاتی تعیین میکند و ممکن است بهروز شود. برای همین در این مقاله جزئیات فنی صورتحساب، مثل نوع یا فیلدهای آن، را نمیآوریم. این جزئیات را باید از مشاور مالیاتی و منابع رسمی همان سازمان گرفت.
صورتحساب دفتر از کدام اطلاعات ساخته میشود؟
هر نوع صورتحسابی که مشاور مالیاتی برای دفتر شما تعیین کند، در نهایت از چند دسته اطلاعات ساده ساخته میشود که همه در خود دفتر ثبت شدهاند:
- اطلاعات صدور: کدام بیمهنامه، در چه تاریخی، در کدام رشته و برای کدام شرکت بیمه صادر شده و مبلغش چقدر بوده است.
- اطلاعات طرف معامله: بیمهگذار یا شرکت بیمه، با شناسه و مشخصات درست.
- اطلاعات دریافت: چه پولی، با چه روشی و در چه تاریخی به دفتر رسیده است.
- تغییرات بعدی: الحاقیه، برگشت یا اصلاحی که بعد از صدور پیش آمده است.
هر کدام از این دستهها اگر در دفتر ناقص یا پراکنده ثبت شده باشد، صورتحساب هم ناقص یا دیر آماده میشود. تاریخ صدوری که جا افتاده، شناسهای که اشتباه تایپ شده، یا دریافتی که فقط در دفترچهٔ یک کارمند آمده، همه بعداً به پرسش و اصلاح میرسند.
تکلیف خود دفتر نمایندگی را از کجا بپرسیم؟
اینکه یک دفتر نمایندگی بیمه، بهعنوان یک کسبوکار، برای درآمدش از شرکت بیمه چه صورتحسابی صادر کند، به وضعیت مالیاتی همان دفتر، نوع شخصیت حقوقی آن و قرارداد نمایندگیاش بستگی دارد. منابع مختلف در این باره برداشتهای متفاوتی نوشتهاند و ما در این مقاله یکی از آنها را بهعنوان حکم نمیآوریم.
راه درست این است:
- از مشاور مالیاتی یا حسابدار دفتر بپرسید دفتر شما چه صورتحسابی و برای کدام مبلغ صادر میکند.
- از واحد مالی شرکت بیمهای که با آن کار میکنید بپرسید صورتحسابهای دفتر را چطور در کارپوشه تأیید میکند.
- آخرین ضوابط را از سازمان امور مالیاتی دنبال کنید، چون این ضوابط بهروز میشوند.
آنچه در اختیار خود دفتر است و به هیچ برداشتی وابسته نیست، کیفیت سوابق است. هر پاسخی که مشاور بدهد، صورتحساب از همین سوابق ساخته میشود.
سوابقی که دفتر باید همیشه آماده داشته باشد
وقتی حسابدار برای ثبت صورتحساب یا تطبیق کارپوشه سراغ دفتر میآید، معمولاً این پرسشها را دارد:
- این ماه کدام بیمهنامهها صادر شده است؟ با شماره، تاریخ صدور، رشته، شرکت بیمه و مبلغ.
- کدام بیمهنامه الحاقیه داشته است؟ بهتر است الحاقیه در دفتر کنار بیمهنامهٔ اصلی ثبت شده باشد تا رد هر تغییر گم نشود.
- دفتر چه پولی از مشتری گرفته است؟ نقد، کارت، قسط، و هزینهٔ خدماتی که دفتر جدا دریافت کرده است.
- چه مبلغی به مشتری برگشته است؟ برگشتها هم باید ردپا داشته باشند.
- کدام کارشناس این کارها را ثبت کرده است؟ برای وقتی که یک رقم با رقم دیگر نمیخواند.
دفتری که این اطلاعات را در دفترچه، چند فایل اکسل و حافظهٔ کارمندان نگه میدارد، آخر هر ماه وقت زیادی را صرف جمع کردنش میکند و هر بار هم ممکن است ردیفی جا بیفتد. دفتری که از اول روی یک سامانه ثبت میکند، همین فهرست را با یک فیلتر بیرون میآورد.
روال ماهانهٔ پیشنهادی با حسابدار
- بستن ماه صدور: فهرست بیمهنامههای صادرشدهٔ ماه را به تفکیک شرکت بیمه و رشته بگیرید و با فهرستی که از سامانهٔ شرکت بیمه دارید تطبیق دهید.
- بستن دریافتها: کارتابل دریافتی ماه را با رسیدهای بانکی و صندوق دفتر یکی کنید.
- جدا کردن پول شرکت از درآمد دفتر: حق بیمهای که به شرکت بیمه تعلق دارد با پولی که درآمد خود دفتر است، در گزارش جدا باشد.
- تحویل به حسابدار: خروجی اکسل همان فهرستهای فیلترشده را بدهید، نه عکس صفحه یا یادداشت دستی.
- بایگانی: پاسخها و تأییدهایی را که از حسابدار یا شرکت بیمه میگیرید، کنار همان ماه نگه دارید.
دربارهٔ تطبیق رقمهای دفتر با صورتحساب شرکت بیمه جدا در مقالهٔ تسویه با بیمهگر و گزارش مالی نوشتهایم. نمای کلی حسابداری دفتر هم در نرمافزار حسابداری نمایندگی بیمه آمده است.
چتر بیمه در این ماجرا چه نقشی دارد و چه نقشی ندارد
چتر بیمه نرمافزار دفتر نمایندگی است، یک پنل ابری روی مرورگر. چتر بیمه صورتحساب الکترونیکی صادر نمیکند، به سامانهٔ مؤدیان وصل نیست و خدمات مالیاتی ارائه نمیکند. نقشش همان بخشی است که پیش از کار حسابدار لازم است: سوابق دفتر.
- ثبت بیمهنامه: در ثبت بیمهنامه، صدور جدید یا تمدید، تاریخ صدور و پایان، رشته و قرارداد، الحاقیه، شماره و مبلغ، تخفیف مدیریتی، هزینهٔ خدمات و نحوهٔ دریافت ثبت میشود.
- دریافت و پرداخت: در دریافت و پرداخت، دریافت نقد، کارت یا تخفیف با انتخاب قسطها و پرداخت به مشتری ثبت میشود و سند دریافت چاپ میشود.
- گزارشها: در کارتابل مالی، کارتابل دریافتی روز همه، روز خودم و بازهای با فیلتر تاریخ، کارشناس و رشته در دسترس است و از جدولها خروجی اکسل همهٔ ردیفهای فیلترشده گرفته میشود.
- ورود فهرست شرکت: فهرست بیمهنامهها را اگر از شرکتهای خانوادهٔ فنآوران یا بیمه ایران بهصورت اکسل میگیرید، ورود سریع از اکسل شرکت بیمه در پنل هست.
با این سوابق، وقتی حسابدار شما صورتحساب را در سامانهٔ خودش یا نرمافزار واسط ثبت میکند، منبع روشن و قابل تطبیق دارد. همهٔ امکانات را در صفحهٔ امکانات چتر بیمه ببینید.
پرسشهای متداول
صورتحساب الکترونیکی دفتر نمایندگی بیمه کجا پیگیری میشود؟
در سامانهٔ مؤدیان. جزئیات تکلیف هر دفتر را باید با مشاور مالیاتی و ضوابط سازمان امور مالیاتی هماهنگ کرد.
چرا سوابق دفتر برای صورتحساب الکترونیکی مهم است؟
چون هر صورتحساب از اطلاعات صدور، طرف معامله، دریافتها و تغییرات بعدی ساخته میشود که همه در خود دفتر ثبت شدهاند.
دفتر نمایندگی بیمه چه نوع صورتحسابی صادر کند؟
این به وضعیت مالیاتی و قرارداد هر دفتر بستگی دارد. پاسخ را از مشاور مالیاتی و آخرین ضوابط سازمان امور مالیاتی بگیرید.
آیا چتر بیمه صورتحساب الکترونیکی به سامانهٔ مؤدیان میفرستد؟
نه. چتر بیمه امکان مالیاتی ندارد. صدورها، دریافتها و گزارشهای دفتر را منظم نگه میدارد تا حسابدار منبع روشن داشته باشد.
چه سوابقی را برای حسابدار آماده کنیم؟
فهرست بیمهنامههای صادرشده با شماره، تاریخ، رشته، شرکت و مبلغ، الحاقیهها، دریافتها و برگشتهای دفتر، و نام کارشناس ثبتکننده.
صورتحساب الکترونیکی کار حسابدار است، ولی مواد خامش در دفتر ساخته میشود. هر بیمهنامهای که امروز کامل و درست ثبت شود، آخر ماه یک پرسش کمتر برای حسابدار میگذارد.
نظرات کاربران
۰ نظر